جنگ، غيرنظاميان و حقوق بشردوستانه در اسلام

در جنگ نرم تصویری شكست خورده ، ناامید و مأیوس از حریف ارائه می شود و در مقابل ، مهاجم با نمادسازی و تصویرسازی و خود را پیروز و موفق نشان می دهد و در اینجاست كه عملیات روانی با توانی فوق العاده صورت می گیرد. حال اگر داستان لایه زیرینی داشته باشد، از هر داستانی که می خواند ، خواهد گرفت . اگر مثلا شما میبینید می گیوند فلان رادار دارای ایکس عدد برد است این به معنی نیست که حتما میتواند یک جنگنده را در این برد کشف کند زیرا جنگ الکترونیک راهی برای کاهش برد رادار در کشف هدف است و گهگاه انقدر موثر است که رادار تا چند ده کیلومتری و یا کیلومتری هدف را نمی بیند .

تضاد بین دو پدیده یا بی تناسبی اتفاقی با آنچه معمول و مورد انتظار است، می تواند موقعیتی طنز آلود ایجاد کند. اگر کسی تنها به خواندن چند داستان اکتفا کند ، برداشتی از داستان نخواهد کرد؟ منطقه قره باغ از لحاظ سرزمینی متعلق به آذربایجان است اما هم در دل ارمنستان قرار دارد و هم اکثریت ساکنان ان ارمنی هستند و هیچ راه حلی غیر از مذاکره و توافق میان آذربایجان و ارمنستان برای رفع این بحران کهنه ندارد و به طور قطع تداوم جنگ نه تنها مشکلی را حل نخواهد کرد بلکه به وخامت وضعیت کمک میکند. مجموعه داستان کوتاه طنزش (خمپاره خواب الود1382) اولین تجربه موفق او در حوزه ی داستان کودک و نوجوان قرار دارد.

طلحه و زبیر، برای پیشبرد مقاصد خود، از عایشه، که پیش از قتل عثمان برای عمره به مکه رفته بود، درخواست کردند که به خونخواهی عثمان و انتقام از کشندگان وی، که اکنون از یاران نزدیک علی و سرداران او شدهاند، با آنان همراه شود. ملتهایی که کمرشان زیر بارحقارت و بیهویتی و یوغ استعمار و سلطه دولتهای ظالم و متجاوز خم شده است، حالا الگویی پیش رویشان دارند که تن به ذلت نمیدهند و تا آخرین قطره خون مقاومت میکنند و اجازه تسلط دشمن را نمیدهند. صدام که چند روز پیش از آغاز جنگ تحمیلی علیه ایران، قرارداد 1975 الجزایر را پاره کرد و آن را بیاعتبار خواند، پیش از حمله به کویت اعلام کرد که به معاهده الجزایر بازخواهد گشت.

برآورد کشتههای جنگ جهانی دوم میان ۷۰ تا ۸۵ میلیون انسان است که آن را به مرگآورترین نبرد در تاریخ زندگی انسان تبدیل میکند. رژیم صهیونیستی با ایجاد یک رقابت کاذب و هدفمند میان آذربایجان و ارمنستان به دنبال افزایش تقرب هردو طرف منازعه به سمت خود است. آنها که روزی علیه انقلاب اسلامی مردم ایران متحد شدند، پس از پایان دفاع مقدس، به دشمنی علیه یکدیگر پرداختند و به دنبال نابودی هم بودند. در قرن نوزدهم، قدرت های بزرگ اروپایی با تشکیل چند اجلاس و اتحادیه به حل و فصل سیاسی منازعات پرداختند که تا حدودی موفقیت آمیز بود.

ایران در فوریه ۱۹۸۶ موفق به تصرف فاو یکی از مهمترین بنادر صدور نفت عراق شد و در ۸ ژانویه ۱۹۸۷ عملیات عظیمی به نام کربلای ۵ را برای تصرف بصره دومین شهر بزرگ عراق به انجام رساند. این رادیو با استناد به منابع آگاه گفت: «نیروهای ترکیه یک مرکز جذب نیرو برای این منظور را در شهر اشغالی عفرین در شمال حلب افتتاح کردند. به نوشته خبرگزاری «رویترز»، دولت فرانسه نیز اعلام کرد که ترکیه در حال اعزام شبهنظامیان، جنگجویان خارجی و «مزدوران سوری» به منطقه مورد مناقشه «قرهباغ کوهستانی» برای حمایت از آذربایجان است.

«آرتاشیس تومانیان» سفیر جمهوری ارمنستان پیرامون نقش سازنده ایران در حل این مناقشه گفت: «در رابطه با ایران باید بگویم که این کشور همواره در جهت حل و فصل مسالمتآمیز مناقشه قرهباغ اقدام کرده است. در این مناقشه، نقش رژیم صهیونیستی بسیار پررنگ است و این رژیم قصد دارد بر آتش جنگ بدمد تا بتواند مرزهای شمالی ایران را بیثبات کند. اما اگر خواننده ای تمامی داستانهای این مجموعه سه جلدی رامطالعه کند ، به کلیت شخصیتهای شوخی که به گفتة «صحرایی»، در دفاع مقدس نیز حضور داشته اند ، پی می برد.

آنچه در وهله نخست به چشم می آید ، این است که تمامی داستانهای این مجموعه ساختار خاطره دارند و هر داستان یک الی دو خاطره را با پرداخت داستانی روایت می کند؛ به طوریکه ماجرای هر داستانی باداستانهای دیگر ارتباط ندارد . بنابر این خواندن خاطره ای که در زمان و مکانی خاص اتفاق افتاده است ، در پایان داستان ، خواننده دیگر انتظار ندارد دنبالة آن را در داستان دیگری بخواند. بنابر اطلاعات واصله، در راستای پروژه ناامن سازی منطقه قفقاز، گروهی از جنگجویان تروریست خارجی از جمله جبههالنصره و پ.ک.ک به منطقه مورد مناقشه منتقل شدند تا با توجه به کاهش درگیری در سوریه، زمینبازی جدیدی برای اهداف خاص فراهم شود.

۳ (متشکل از ایران، ترکیه و روسیه بعلاوه آذربایجان، ارمنستان و گرجستان) میتواند بهعنوان سازوکار جدید میانجیگری و حل اختلاف، مناقشه قرهباغ را پایان دهد اما شواهد موجود دلالت بر این دارد که برخی از سرویسهای اطلاعاتی غربی به دنبال ناامنسازی این منطقه هستند. سپس به لویو رسیدیم و از آنجا نیز از طریق لهستان، مجارستان، رومانی و بلغارستان در نهایت در تاریخ 15 مارس به شهر اسکیشهیر ترکیه رسیدیم». از بعد نظامی عراق با استفاده از عنصر غافلگیری در ابتدای جنگ موفق شد بخشهایی از خاک ایران از جمله شهر خرمشهر را اشغال نماید.

داستانهای این مجموعه در گونه طنز قرار می گیرند، هدف نویسنده در وهله اول خنداندن نوجوانان است تا در لایة زیرین داستانها، آنهارا با فرهنگ دفاع مقدس آشنا کند، نویسنده تلاش کرده که با استفاده از طنز، مخاطبین را به خواندن داستان جذب نماید. «خمپاره خواب آلود» ، « شیپورچی جنگ» ، «شعبده باز» ، «خمپاره انداز پیشانی سفید» ،«نسخةشهردار» ، «سیگاری ها لبخند»، «کمپوت گیلاس »، «سیگاردامادی»،« پل خرگیری»، «آمبولانس شتری»،« ندارکات»، «قوطی روحیه»، «شاخ جهنم» ، «نخ عمر»، «برانکارد خنده»، «شهرفرنگ»، «عصای انتقام»، «بیمة ننه»،و «دارعلی شوایک»، داستانهای مجموعه جلد اول را تشکیل می دهد.

»، میگوید: در سالهای گذشته گروه «مینسک» نیز کاری انجام نداد که ما به آن امیدی داشته باشیم. منظور از انديشه و تعقّل تنها تدبير و مديريت جنگ نيست، بلكه آن عقلانيت بشردوستانه است كه خشونت را با ظريفترين و عاطفىترين مسائل انسان دوستانه همراه و همسو مىگرداند و به خشونت جهت انسانى مىدهد. «احمد کاظمی» کارشناس مسائل قفقاز معتقد است که طرفین مناقشه قرهباغ با گذشت ۲۸ سال از فعالیت گروه «مینسک» و درک این واقعیت تلخ که گروه مذکور به دنبال حل مناقشه و حتی اجرای چهار قطعنامه ۱۹۹۳ شورای امنیت درباره مناقشه قرهباغ نیست، بهتر است از ظرفیتهای ایران برای حل دائمی و عادلانه مناقشه قرهباغ استفاده نمایند.

هر دو طرف مناقشه میدانند که طرفین غربی به دنبال آتشافروزی بیشتر در این نزاع نظامی هستند و تمایلی به برقراری صلح در مرزهای شمالی ایران ندارند. این منطقه تبدیل به محل مناقشه و زورآزمایی بازیگران خارجی شده و منافع مردم آذربایجان و ارمنستان قربانی این رقابتها شده است. با وجود هزینههای بسیار سنگین این جنگ نتیجه نهایی آنها به عنوان شکست شناخته میشود و وضعیت کشورهای عراق و افغانستان چندان بهبود نیافته است. ازآنجایی که پایانِ قریب به اتفاق داستانها، نتیجه و برآیند حوادث و رویدادهای ماقبل خود نیست ، لذا در گونه داستان خاطره قرار می گیرند ، داستانهایی که ساختارشان خاطره است .

جلد سوم این مجموعه با عنوان «برانکارد دربستی»، در 142صفحه ، شامل 24 داستان است .« برانکارد دربستی» ، «شبح نفتی»، «اسیرکشی»، «مراد کلمب» ، «قتل بین امللی» ، «قایق توالت» ، «کمین مجنون» «یک شیفت جن، یک شیفت آدم» ، «الف بچه» ،« طعمة آبی و قرمز»، «تونل فرغون»، «نفرین نقلی»، «قبرکن»،« نمازشکن»، «کلاغ پر»، «رئیس دوقلی»، «شام آخر»، «اورژانس قاطری» ، «طایفه کشی»، «جنگ بازی»، «چاقوی بلال»، «ناشناس»، «واقعه» و «سه شرط حوری» داستانهای این مجموعه را تشکیل می دهد . شواهد میدانی نشان میدهد که بازیگران فرا منطقهای در این مناقشه، به اهدافی به غیر از صلح فکر میکنند و موضوع وارد آمدن خسارتهای زیاد بهواسطه جنگ، اهمیتی برای آنان ندارد.

اما با مطالعة این داستانها می توان به صراحت اذعان کرد که هر داستان خاطره ، قصه ای مستقل دارد و به دیگر قصه های مجموعه وصل نیست ، به طوریکه اگر خاطره ای را از مجموعه حذف کنیم یا خاطره ای را به آن اضافه کنیم و یا اینکه ترتیب خاطرات را به هم بزنیم ، هیج خللی به مجموعه وارد نخواهدکرد. جنگ ایران و عراق از لحاظ استراتژیک یکی از مهمترین برخوردهای نظامی دوران معاصر بود، که منافع تقریباً همه کشورهای جهان را بدون استثنا تهدید کرد و تأثیر مستقیم آن بر کشورهایی وارد شد که بیشترین ذخایر نفتی جهان را داشتند.

دیدگاهتان را بنویسید